Đặc điểm của nước chạy thận dùng trong y tế

Khi mà hai quả thận hoàn toàn mất nhiệm vụ thì chỉ còn hai cách : một là xin một quả thận của người khác để ghép vào mình, hai là cứ tuần vài lần đi đến trung tâm chuyên môn để lọc máu, mục tiêu là để thải những chất vô cơ có hại & nước dư thừa ra ngoài.

Việt Nam có gần 100.000 người suy thận ở giai đoạn cuối cùng cần điều trị. Việc thay, ghép thận chi phí cực cao , nên bệnh nhân chủ yếu điều trị bằng kỹ thuật lọc máu, tức là chạy thận nhân tạo.

Có hai kiểu xử lý máu. Nếu hút máu từ cơ thể cho chạy ra một cái máy để lọc hết chất hữu cơ có hại , rồi lại truyền máu trở lại thì gọi là lọc máu bằng thận nhân tạo (hemodialysis). Nếu dùng một dung dịch đường glucose và muối bơm vào trong bụng để hút các chất hữu cơ có hại từ cơ thể qua màng bụng, rồi rút ra ngoài, thì gọi là lọc máu qua màng bụng (peritoneal dialysis).

Nước siêu tinh khiết

Trong hệ thống chạy thận nhân tạo, nước là một trong hai nhân tố quan trọng nhất. Trung bình một bệnh nhân chạy thận nhân tạo cần tới 22.000 lít nước siêu tinh khiết mỗi năm. Do thận hư không còn khả năng lọc một số tạp chất , ion & vi khuẩn xâm nhập vào máu từ nước truyền nên rất dễ có các rủi ro bất ngờ, kể cả tử vong. một số nguyên tố vô cơ như nhôm, thuỷ ngân, đồng, chì kẽm và các độc tố hữu cơ như nitơrat, nitrit, amoniac, chloramine, vi rút , tảo, nấm đều gây tai biến.

vì thế , nước dùng cho thận nhân tạo cần nên được xử lý nghiêm ngặt: Đầu tiên là xử lý thô, điều chỉnh nhiệt độ & pH. Sau đó là làm mềm, khử khoáng bằng thay mới ion. kế tiếp , nước được đưa qua bồn xử lý carbon hoạt tính để hấp thụ các tạp chất hữu cơ. Công đoạn tinh xử lý bắt đầu bằng màng thẩm thấu ngược, chỉ cho nước chảy qua & giũ lại tạp chất còn sót, kể cả nhiều ion/ chất điện phân. Để vững chắc hơn, có khả năng cho nước qua bộ trao đổi ion, khử toàn bộ các anion & cation.

Dịch thẩm tán siêu tinh khiết

Nước siêu tinh khiết có thể vẫn chưa đủ. sau khoảng thời gian pha với dịch thẩm tán, dung dịch này còn phải qua một màng xử lý nữa trong máy chạy thận. nó là lớp bảo vệ cuối cùng ngăn chặn chất bẩn , vi rút có khả năng xâm nhập bộ dàn sau quá trình tinh lọc .

Theo dõi bằng máy tính: Trong tiến trình chạy thận, nước & dịch thẩm tán được giám sát bằng một số thết bị chuyên sử dụng và được lập trình. các chỉ số chất lượng nước, nhiệt độ , áp suất, lưu lượng , tỷ lệ nước & dịch pha đều cần tuyệt đối chính xác.

Do yêu cầu nghiêm ngặt về chất lượng & độ ổn định, chỉ một số bộ dàn lọc được kiểm định tiêu chuẩn AAMI (Association for the Advancement of Medical Instrumentation) mới được dùng . không chỉ vậy , nhiều hãng chế tạo còn phải mua bảo hiểm trách nhiệm sản phẩm với chi phí không nhỏ.